وبلاگ جامع نقشه برداری

خروجی وبلاگ

آرشيو

صفحه نخست

استفاده از GPS در تهیه نقشه ها ومساله اعوجاج در سیستم های تصویر

نوشته شده در یکشنبه ٢٧ امرداد ۱۳۸٧ ساعت ۳:۳۳ ‎ب.ظ توسط محمد زراعت پیشه

یکی از مسایل عمده ای که در اکثر پروژه های عملی اتفاق می افتد، مساله عدم همخوانی طولهای روی نقشه با مقدار واقعی آن روی زمین می باشد. این مشکل زمانی پیش می آید که در مراحل کار (اعم از شبکه بندی مسطحاتی ویا برداشت عوارض) از GPS استفاده می شود وعلت آن این است که مختصات نهایی پردازش شده توسط نرم افزارهای موجود، غالبا در یک سیستم تصویر ارائه می شود و مساله اعوجاجات (طولی وزاویه ای) از خصوصیات جدایی ناپذیر هر سیستم تصویر می باشد.

مساله اشاره شده در فوق زمانی بیش از پیش آشکار می گردد که نقشه های مفروض برای مقاصد پیاده سازی تاسیسات (راه، عوارض عمرانی وساختمانی و...) به کار گرفته شوند. میزان اعوجاج در سیستم تصویر UTM (که بیشترین استفاده را در کشور دارد و از شناخته شده ترین سیستمهای تصویر برای همه کاربران می باشد) در مناطق مختلف متفاوت می باشد. البته اعوجاج برای جهتها وزوایا در این سیستم تصویر مطرح نمی باشد چرا که این سیستم تصویر اساسا یک سیستم متشابه یا Conformal می باشد.

 به عنوان مثالی از اعوجاج طولی در سیستم تصویر UTM، در امتداد مدار 54 درجه (مانند شهرهای میبد و اردکان)، مقدار واقعی یک طول 300 متری روی یک نقشه با این سیستم تصویر، برابر با 299.829 متر می باشد.(اختلاف حدود 17 سانتی متر). ولی برای مناطق حوالی شهرستان ابهر در عرض جغرافیایی 36 درجه مقادیر طول روی نقشه وزمین تفاوتی ندارند.

البته در شرایط ایده آل استفاده کننده از نقشه باید دانش استفاده از آن را هم داشته باشد وبا مسایل مربوط به آن آشنا باشد ولی طبیعی است که مقدار اختلاف یادشده در فوق به هیچ عنوان برای کارفرمایان(که عمدتا با مسایل نقشه برداری وژئودزی آشنا نیستند) قابل قبول نمی باشد واولین نتیجه گیری آنها از بروز چنین اختلافاتی، وجود اشتباه در عملکرد نقشه بردار پروژه می باشد!

برای رفع مشکل فوق راههای مختلفی وجود دارد:

ساده ترین راه حل، تبدیل سیستم مختصات به یک سیستم محلی در نرم افزارهای موجود GPS می باشد.(البته در صورت وجود این امکان در نرم افزار مورد استفاده)

راه حل دیگر، در صورتی که نرم افزارهای GPS در دسترس نباشند، نوشتن یک برنامه کامپیوتری نسبتا ساده می باشد که اعوجاج موجود را از روی مختصات نهایی ارائه شده توسط نرم افزار حذف کند.

روشهای فوق با دقت کافی مساله فوق را رفع خواهند کرد.البته راه دیگری هم برای حل مساله فوق وجود دارد که مشکلترین راه حل ممکن می باشد وآن توجیه کردن کارفرما ی پروژه وتوضیح مساله اعوجاج در سیستمهای تصویر برای وی می باشد!

نظرات ()